Jarekz: /* Zadanie: Figury Lissajous */

2015-05-22T20:44:32Z

Zadanie: Figury Lissajous

Jarekz: /* Zadanie: Wykresy funkcji w układzie biegunowym */

2015-05-22T20:41:43Z

Zadanie: Wykresy funkcji w układzie biegunowym

Jarekz: /* ===Przykład: Ruch jednostajnie przyspieszony=== */

2015-05-22T20:27:09Z

===Przykład: Ruch jednostajnie przyspieszony===

Jarekz: /* ===Zadanie: Figury Lissajous === */

2015-05-22T20:26:41Z

===Zadanie: Figury Lissajous ===

Jarekz: /* ===Zadanie: Wykresy funkcji w układzie biegunowym=== */

2015-05-22T20:26:08Z

===Zadanie: Wykresy funkcji w układzie biegunowym===

Jarekz: Utworzono nową stronę " == Wprowadzenie do pakietu Pylab/Matplotlib na przykładach == Pakiet Pylab/Matplotlib bazuje na pakiecie numerycznym Numpy i korzysta z obiektów w nim zawartych. Pok..."

2015-05-22T20:25:34Z

Utworzono nową stronę " == Wprowadzenie do pakietu Pylab/Matplotlib na przykładach == Pakiet Pylab/Matplotlib bazuje na pakiecie numerycznym Numpy i korzysta z obiektów w nim zawartych. Pok..."

Nowa strona

== Wprowadzenie do pakietu Pylab/Matplotlib na przykładach ==

Pakiet Pylab/Matplotlib bazuje na pakiecie numerycznym Numpy i korzysta z obiektów w nim zawartych. Pokażemy, jak z jego pomocą rysować różnorodne wykresy prezentujące graficznie przetwarzane dane i wyniki obliczeń. Zamiast wyliczać zawartość pakietu pokażemy ich użyteczność na przykładach. Zaczniemy od prostych i będziemy po drodze omawiać zastosowane w nich konstrukcje.

== Wykres funkcji ''y'' = ''f''(''x'')==

Prześledźmy działanie poniższego programu:

<source lang = python>
import pylab
x = [1,2,3]
y = [4,6,5]
pylab.plot(x,y)
pylab.show()
</source>

; Rezultat
[[Grafika:Wykres1.gif]]

; Jak to działa?

Aby skorzystać z pakietu graficznego Pylab importujemy go do naszego programu poleceniem <tt>import</tt>.

Wytwarzamy dwie listy <tt>x</tt> i <tt>y</tt> zawierające ciągi liczb 1, 2, 3 oraz 4, 6, 5.

Funkcja <tt>plot</tt> rysuje wykres i umieszcza na nim punkty o współrzędnych zawartych w listach przekazanych jej jako argumenty. Pierwszy argument zawiera współrzędne ''x''-owe kolejnych punktów, a drugi argument współrzędne ''y''-owe kolejnych punktów wykresu. Ponieważ listy mają po trzy elementy, tak więc wykres zawierać będzie trzy punkty o współrzędnych (1, 4), (2, 6) oraz (3, 5). Domyślnie punkty na wykresie łączone są ze sobą niebieską linią ciągłą.

Po wywołaniu funkcji <tt>plot</tt> wykres nie pokazuje się jeszcze na ekranie. Aby go pokazać, używamy funkcji <tt>show</tt>. Wykres pojawia się na ekranie w osobnym oknie, a Python czeka z wykonywaniem kolejnych instrukcji do momentu zamknięcia okna z wykresem.

W okienku wykresu mamy kilka guzików (po lewej stronie na dole). Służą one do manipulowania wyglądem rysunku. Guzikiem z krzyżykiem możemy zmniejszać/zwiększać skalę na osiach (wciskając prawy guzik myszy i przesuwając kursor po obrazku) oraz przesuwać cały wykres (wciskając lewy guzik myszy i przesuwając kursor po obrazku). Guzik z okienkiem i strzałkami pozwala także zmieniać rozmiar i położenie osi wykresu wewnątrz okna wybierając właściwe wartości. Guzik z domkiem przywraca wyjściowe ustawienia rysunku.

=== Rysujemy wykres funkcji sinus ===

<source lang = python>
import pylab as p
x = p.arange(0.0, 2.0, 0.01)
y = p.sin(2.0*p.pi*x)
p.plot(x,y)
p.show()
</source>

; Rezultat
[[Grafika:Wykres2.gif]]

; Jak to działa?

Pobieramy do użycia pakiet Pylab pod nazwą <tt>p</tt>.

Funkcja <tt>arange</tt> jest podobna do standardowej funkcji <tt>range</tt> wytwarzającej określone sekwencje liczb w postaci listy. Funkcja <tt>arange</tt> zamiast listy wytwarza macierz zawierającą ciąg liczb zmiennoprzecinkowych zaczynający się od pierwszego podanego argumentu funkcji <tt>arange</tt> (u nas <tt>0.0</tt>), a kończący się przed drugim argumentem (tradycyjnie, ciąg wynikowy nie zawiera wartości podanej jako drugi argument, u nas <tt>2.0</tt>). Różnica między elementami wytworzonego ciągu domyślnie wynosi 1, ale jeśli podamy funkcji <tt>arange</tt> trzeci argument, to definiuje on nową różnicę ciągu, u nas wynosi on <tt>0.01</tt>.

Tak więc zmienna <tt>x</tt> jest macierzą-wektorem zawierającą ciąg liczb od 0 do 1,99 co 0,01 (czyli 0, 0,01, 0,02, ..., 1,98, 1,99).

Funkcja <tt>sin</tt> służy do obliczania wartości funkcji sinus dla argumentu podanego w radianach. A co u nas jest argumentem tej funkcji? Wyrażenie będące argumentem zawiera mnożenie liczby <tt>2.0</tt> przez <tt>pi</tt> (pochodzące z pakietu Pylab), a następnie mnożenie wyniku przez macierz <tt>x</tt>. Zmienna <tt>pi</tt> zawiera wartość matematycznej stałej π ≈ 3,1415926. Mnożenie liczby i macierzy, jak wiemy z poprzedniego punktu, daje w wyniku macierz. Oznacza to, że argumentem funkcji <tt>sin</tt> jest nie liczba, ale macierz! Taka możliwość jest przewidziana przez twórców pakietu Numpy; wynikiem wywołania funkcji jest wtedy również macierz. Jest ona tej samej długości co macierz będąca argumentem wywołania funkcji.

Tak więc zmienna <tt>y</tt> zawiera ciąg wartości funkcji sinus policzonych dla wartości zawartych w zmiennej <tt>x</tt> pomnożonych każda przez 2π (czyli sin(2π·0), sin(2π·0,01), sin(2π·0,02), ..., sin(2π·1,98), sin(2π·1,99)).

Funkcja <tt>plot(x,y)</tt> narysuje zestaw punktów o współrzędnych (0, sin(2π·0)), (0,01, sin(2π·0,01)), (0,02, sin(2π·0,02)), ..., (1,98, sin(2π·1,98)), (1,99, sin(2π·1,99)) połączonych niebieską linią.

=== Ulepszamy wykres ===

<source lang = python>
import pylab as p
x = p.arange(0.0, 2.0, 0.01)
y = p.sin(2.0*p.pi*x)
p.plot(x,y,'r:',linewidth=6)

p.xlabel('Czas')
p.ylabel('Pozycja')
p.title('Nasz pierwszy wykres')
p.grid(True)
p.show()
</source>

; Rezultat
[[Grafika:Wykres3.gif]]

; Jak to działa?

W porównaniu z poprzednim przykładem pojawiło się na wykresie kilka drobnych zmian i &bdquo;ozdobników”.

W funkcji <tt>plot</tt> pojawiły się dwa nowe parametry:
# <tt>'r:'</tt> — ten parametr steruje wyglądem rysowanej linii wykresu. Pierwsza litera tego napisu określa kolor linii (na przykład <tt>r</tt>: czerwony, <tt>b</tt>: niebieski, <tt>g</tt>: zielony, <tt>y</tt>: żółty, <tt>k</tt>: czarny). Drugi znak napisu określa wygląd samej linii (np. <tt>-</tt>: ciągła, <tt>:</tt>: kropkowana, <tt>o</tt>: okrągłe punkty bez linii, <tt>+</tt>: krzyżyki bez linii, itd.).
# <tt>linewidth=6</tt> — ten parametr zmienia grubość rysowanej linii.

Dodaliśmy też wywołania funkcji <tt>xlabel</tt> i <tt>ylabel</tt>. Ich argumentami są napisy, które pojawią się jako opisy osi, odpowiednio poziomej i pionowej.
Wywołanie funkcji <tt>title</tt> wypisuje przekazany jej napis jako tytuł całego wykresu.

Funkcja <tt>grid</tt> dorysowuje siatkę prostokątną na wykresie w wybranych punktach opisujących wartości na osiach wykresu. Punkty, w których wybierane są wartości opisane na osiach (ang. ''tick'') są wybierane automatycznie (oczywiście jeśli chcemy, możemy zmieniać ich położenie i opisy odpowiednią funkcją, powiemy o tym później).

== Kilka wykresów we wspólnych osiach ==
=== Pierwsza wersja: ===

<source lang = python>
import pylab as p
x = p.arange(0.0, 2.0, 0.01)
y1 = p.sin(2.0*p.pi*x)
y2 = p.cos(2.0*p.pi*x)
p.plot(x,y1,'r:',x,y2,'g')
p.legend(('dane y1','dane y2'))
p.xlabel('Czas')
p.ylabel('Pozycja')
p.title('Wykres ')
p.grid(True)
p.show()
</source>
'''Rezultat:''' 
[[Grafika:Wykres_2_linie.svg‎]]
=== Jak to działa? ===
W jednym układzie współrzędnych możemy narysować wiele wykresów. Robimy to podając w jednym poleceniu <tt>p.plot</tt> kolejno zestawy parametrów opisujące poszczególne linie: współrzędne x, współrzędne y, sposób wykreślania linii. Aby łatwo identyfikować linie można dodać legendę poleceniem <tt>legend()</tt>. Sposób kontrolowania wyglądu i położenia legendy: <tt>help(p.legend)</tt> (oczywiście po zaimportowaniu modułu: <tt>import pylab as p</tt> )

=== Druga wersja: ===
<source lang = python>
import pylab as p
x = p.arange(0.0, 2.0, 0.01)
y1 = p.sin(2.0*p.pi*x)
y2 = p.cos(2.0*p.pi*x)
y = y1*y2
l1, = p.plot(x,y,'b')
l2,l3 = p.plot(x,y1,'r:',x,y2,'g')
p.legend((l2,l3,l1),('dane y1','dane y2','y1*y2'))
p.xlabel('Czas')
p.ylabel('Pozycja')
p.title('Wykres ')
p.grid(True)
p.show()

</source>
'''Rezultat:''' 
[[Grafika:Wykres_3_linie.svg‎]]
=== Jak to działa? ===
Wykresy możemy dodawać do współrzędnych kolejnymi poleceniami <tt>p.plot</tt>.
Funkcja <tt>p.plot</tt> zwraca listę linii. Notacja <tt>l1, = p.plot(x,y,'b')</tt> wydobywa z listy pierwszą linię (Gdyby po <tt>l1</tt> nie było przecinka to <tt>l1</tt> byłoby listą zawierającą jeden obiekt klasy linia ).

Dzięki nazwaniu poszczególnych obiektów linii możemy kontrolować ich kolejność (i obecność) na legendzie.

== Histogram (diagram liczebności) ==
<source lang = python>
import pylab as p

zliczenia = p.array([0, 1, 2, 2, 3, 3, 3, 3, 3, 3, 4, 4, 4, 5, 7])

p.hist(zliczenia)
p.show()
</source>

'''Rezultat:''' 
[[Grafika:Hist1.gif]]
=== Jak to działa ? ===
Do zmiennej <tt>zliczenia</tt> przypisujemy macierz z ręcznie podanymi wartościami.
Zakres zmienności badanych zliczeń (odkładany na osi ''X'') dzielimy na przedziały (ang. ''bin'') o jednakowej &bdquo;szerokości”; domyślnie będzie ich 10. Funkcja <tt>p.hist()</tt> zlicza wystąpienia wartości w binach i rysuje histogram. Funkcja ta zwraca krotkę (array ze zliczeniami, array z binami, lista zawierająca prostokąty, które histogram rysuje, tzw. obiekty Patch). 
Pełna lista parametrów tej funkcji jest następująca:
hist(x, bins=10, range=None, normed=False, cumulative=False,
bottom=None, histtype='bar', align='mid',
orientation='vertical', rwidth=None, log=False, **kwargs)
Poniżej opisujemy znaczenie najistotniejszych parametrów.
* Możemy kontrolować albo ilość binów jeśli <tt>bins</tt> jest liczbą, albo położenie binów (może być nierównomierne) jeśli <tt>bins</tt> jest sekwencją.
* <tt>range</tt> kontroluje zakres przeliczanych danych. Domyślnie jest to <tt>(x.min(), x.max())</tt>. Jeśli podamy inne wartości to dane mniejsze od dolnego zakresu i większe od górnego zakresu nie zostaną uwzględnione.
* <tt>normed</tt> kontroluje czy zliczenia w binach mają być unormowane do jedności — może to być przydatne do wykreślania np. rozkładów gęstości prawdopodobieństwa.
* Jeżeli parametr <tt>cumulative</tt> ma wartość <tt>True</tt> to kolejne biny mają do swojej własnej ilości zliczeń dodawaną sumę zliczeń wszystkich dotychczasowych (dla mniejszych wartości ''x'') binów. W ten sposób możemy na przykład narysować ''dystrybuantę'' rozkładu prawdopodobieństwa.
Pozostałe argumenty kontrolują wygląd i układ rysunku. Ich znaczenie można poznać z dokumentacji <tt>help(p.hist)</tt>

=== Bardziej zaawansowany przykład: ===
Wyjaśnienie działania znajduje się w komentarzach do programu:
<source lang = python>
import pylab as p
import numpy

mi, sigma = 100, 15
x = mi + sigma * numpy.random.randn(10000)
# numpy.random.randn zwraca array z liczbami pseudolosowymi
# pochodzącymi z rozkładu normalnego o średniej 0 i wariancji 1
# przemnożenie przez odchylenie standandardowe sigma i dodanie śreniej mi
# transformuje rozkład do rozkładu normalnego o średniej mi i wariancji sigma**2

n, bins, patches = p.hist(x, 50, normed=True, facecolor='green', alpha=0.75)
# Tu w jawny sposób odbieramy zwracane przez p.hist obiekty
# Zmieniamy też:
# - ilość binów na 50
# - normujemy histogram do jedności
# - ustalamy kolor prostokątów na zielony
# - ustawiamy przezroczystość prostokątów na 0.75

bincenters = 0.5*(bins[1:]+bins[:-1])
# wytwarzamy array z centrami binów korzystając z granic binów
# zwróconych przez p.hist w macierzy bins

y = p.normpdf( bincenters, mi, sigma)
# obliczamy wartości w normalnym rozkładzie gęstości prawdopodobieństwa
# o średniej mi i wariancji sigma**2 dla wartości bincenters

l = p.plot(bincenters, y, 'r--', linewidth=1)
# do histogramu dorysowujemy linię

p.show()
</source>

'''Rezultat:''' 
[[Grafika:Hist2.gif]]

== Wykres biegunowy ==

<source lang = python>
import pylab as p

p.figure()
teta = p.arange(0,3*p.pi,0.001)
r = teta
p.polar(teta, r, color='red')

p.figure()
r = p.arange(0,1,0.001)
teta = -2*2*p.pi*r
p.polar(teta, r, color='#ee8d18', lw=3)

p.show()
</source>

'''Rezultat:''' 
[[Grafika:Polar1a+2.gif]]

====Zadanie: Wykresy funkcji w układzie biegunowym=== =
Dotychczasowe wykresy wykonywane funkcją <tt>plot</tt> rysowane były w kartezjańskim układzie współrzędnych, gdzie podawaliśmy położenie punktów (''x'', ''y'') jako ich odległości od środka układu w kierunku poziomym i pionowym. W układzie biegunowym położenie punktów podajemy w postaci (''r'', θ), które opisują odległość od środka układu i kąt (prostej łączącej punkt i środek układu) z osią poziomą.

Narysuj wykresy krzywych, które zdefiniowane są w układzie biegunowym następującymi zależnościami:
# Okrąg <math>r(\theta)=a</math>.
# Spirala Archimedesa <math>r(\theta)=a\theta</math>.
# Spirala hiperboliczna <math>r(\theta)=a/\theta</math>.
# Elipsa <math>r(\theta)=\frac{1+\varepsilon}{1+\varepsilon\cos\theta}</math>, dla 0 < ε < 1.
# Trifolium <math>r(\theta)=a\cos\theta(4\sin^2\theta-1)</math>.

== Prosta animacja ==
<source lang = python>
import pylab as p
p.ion()
a=1.0
teta = p.arange(0,2*p.pi,0.1)
r = a*p.cos(3*teta)
linia, = p.polar(teta, r, color='red')
for fi in p.arange(0,p.pi,0.01):
r = a*p.cos(3*teta+fi)
linia.set_ydata(r)
p.draw()
</source>
=== Jak to działa ===
Uwaga: ta metoda animowania nie działa w Windows.

Pod linuksem ten typ animacji działa i można go zrozumieć w następujący sposób. Funkcja <tt>p.ion()</tt> przełącza system graficzny w tryb interaktywny. Wywołanie funkcji <tt>p.polar</tt> wytwarza obiekt <tt>linia</tt> dany równaniem <math>r(\theta)=a \cos(3 \theta)</math>. Następnie w każdej iteracji pętli obliczamy nowy zestaw punktów definiujących linię dla aktualnej wartości <tt>fi</tt>, zgodnie z równaniem <math>r(\theta)=a \cos(3 \theta + \phi)</math>. Wyliczone wartości <tt>r</tt> podstawiamy do obiektu <tt>linia</tt>. Funkcja <tt>p.draw()</tt> powoduje wyczyszczenie poprzedniej wersji rysunku i odrysowanie aktualnej reprezentacji obiektu <tt>linia</tt>.

== Wizualizacja zawartości macierzy dwuwymiarowej ==

<source lang = python>
import pylab as p

X = p.array([[1, 3, 2],
[2, 2.4, 3],
[2, 3, 1],
[1, 1, 2],
[3, 2, 2]])

p.figure()
p.imshow(X)

p.figure()
p.pcolor(X)

p.figure()
p.imshow(X, interpolation='nearest')
p.colorbar()

p.show()
</source>

'''Rezultat:''' 
[[Grafika:Matrix1+2+3.png]]

== Powierzchnia dwuwymiarowa w przestrzeni trójwymiarowej ==
Do rysowania prostych wykresów w przestrzeni trójwymiarowej można użyć dodatku do modułu matplotlib <tt>mpl_toolkits.mplot3d</tt>. Poniższy przykład demonstruje jego użycie.
<source lang = python>
from mpl_toolkits.mplot3d import Axes3D
from matplotlib import cm
import pylab as p
import numpy as np

fig = p.figure() # wytwarzamy obiekt typu figura
ax = Axes3D(fig) # wytwarzamy obiekt osie 3D
X = np.arange(-15, 15, 0.3) # wektor opisujący oś X
Y = np.arange(-15, 15, 0.3) # wektor opisujący oś Y
X, Y = np.meshgrid(X, Y) # zamieniamy wektory osi w siatkę, której węzły są
#zadane przez odpowiadające sobie elementy w macierzach X i Y
# dla każdego węzła obliczamy jego odległość od początku układu współrzędnych
R = np.sqrt(X**2 + Y**2)
# dla każdego węzła obliczamy wartość funkcji Z
Z = np.sin(R)/R
# generujemy rysunek powierzchni
# parametry <tt>rstride=2, cstride=2</tt> służą do próbkowania siatki (tu bierzemy co drugi węzeł),
# parametr <tt>cmap=cm.jet</tt> definiuje jaką mapę kolorów zastosować
ax.plot_surface(X, Y, Z, rstride=2, cstride=2,cmap=cm.jet)
# pokazujemy gotowy rysunek
p.show()

</source>

'''Rezultat:''' 
[[Grafika:Wykres3D.svg]]

=== Jak to działa? ===

== Wiele wykresów w jednym oknie ==

<source lang = python>
import pylab as p

p.subplot(1,2,1)
p.plot([1,2,3],[2,7,8])

p.subplot(1,2,2)
p.plot([1,2,3],[4,7,2])

p.show()
</source>

'''Rezultat:''' 
[[Grafika:Multi1.gif]]

====Przykład: Ruch jednostajnie przyspieszony=== =
<source lang = python>
import pylab as p
''' Ruch jednostajnie przyspieszony:
demonstracja subplotów i całkowania metodą Eulera'''
dt=0.1 # definiujemy krok czasu
# -- mniejszy krok czasu większa dokładność całkowania
t=p.arange(0,10,dt) # wytwarzamy oś czasu
# definiujemy parametry początkowe dla rozważanego ruchu
x0=1
v0=0.5
a0=0.5
# analityczne całkowanie ruchu ze stałym przyspieszeniem
# daje następujące wyrażenia:

a=a0*p.ones(len(t),) # przyspieszenie
v=v0 + a*t # prędkość
x=x0 + v0*t + a*t**2/2.0 # położenie
# rysujemy wykresy
# przyspieszenia, prędkości i położenia od czasu
# uzyskane przez całkowanie analityczne
p.subplot(3,1,1)
p.plot(t,a)
p.subplot(3,1,2)
p.plot(t,v)
p.subplot(3,1,3)
p.plot(t,x)

# obliczamy numerycznie wartości prędkości w kolejnych chwilach czasu
v_num = p.zeros(len(t),)
v_num[0]=v0
for i in range(1,len(t)):
v_num[i]=v_num[i-1]+a0*dt
# obliczamy numerycznie wartości położenia w kolejnych chwilach czasu
x_num = p.zeros(len(t),)
x_num[0]=x0
for i in range(1,len(t)):
x_num[i]=x_num[i-1]+v_num[i-1]*dt

# do wykresów uzyskanych analitycznie dorysowujemy wyniki numeryczne
p.subplot(3,1,2)
p.plot(t,v_num,'r')
p.subplot(3,1,3)
p.plot(t,x_num,'r')
p.show()

</source>

'''Rezultat:''' 
[[Grafika:Ruch1.svg]]

====Zadanie: Figury Lissajous === =
Proszę zrobić program wykreślający krzywą <math>y(x)</math>, gdzie
<math>x=A \sin(\omega_a t + \phi_a)</math> zaś
<math>y=B \sin(\omega_b t + \phi_b)</math>.

http://pl.wikipedia.org/wiki/Krzywa_Lissajous

← poprzednia wersja		Wersja z 20:44, 22 maj 2015
Linia 386:		Linia 386:

	http://pl.wikipedia.org/wiki/Krzywa_Lissajous		http://pl.wikipedia.org/wiki/Krzywa_Lissajous
		+
		+	==Galeria==
		+	[http://matplotlib.org/gallery.html Galeria przykładowych rysunków wraz z kodami]

@@ Linia 221: / Linia 221: @@
 [[Grafika:Polar1a+2.gif]]
-====Zadanie: Wykresy funkcji w układzie biegunowym=== =
+====Zadanie: Wykresy funkcji w układzie biegunowym====
 Dotychczasowe wykresy wykonywane funkcją <tt>plot</tt> rysowane były w kartezjańskim układzie współrzędnych, gdzie podawaliśmy położenie punktów (''x'', ''y'') jako ich odległości od środka układu w kierunku poziomym i pionowym. W układzie biegunowym położenie punktów podajemy w postaci (''r'', &theta;), które opisują odległość od środka układu i kąt (prostej łączącej punkt i środek układu) z osią poziomą.
@@ Linia 327: / Linia 327: @@
 '''Rezultat:'''<br><br>
 [[Grafika:Multi1.gif]]
 ====Przykład: Ruch jednostajnie przyspieszony=== =

@@ Linia 225: / Linia 225: @@
 Narysuj wykresy krzywych, które zdefiniowane są w układzie biegunowym następującymi zależnościami:
-# Okrąg <math>r(\theta)=a</math>.
+# Okrąg <math>r( \theta ) =a</math>.
 # Spirala Archimedesa <math>r(\theta)=a\theta</math>.
 # Spirala hiperboliczna <math>r(\theta)=a/\theta</math>.
 # Elipsa <math>r(\theta)=\frac{1+\varepsilon}{1+\varepsilon\cos\theta}</math>, dla 0 < &epsilon; < 1.
 # Trifolium <math>r(\theta)=a\cos\theta(4\sin^2\theta-1)</math>.
 == Prosta animacja ==

@@ Linia 328: / Linia 328: @@
 [[Grafika:Multi1.gif]]
-====Przykład: Ruch jednostajnie przyspieszony=== =
+====Przykład: Ruch jednostajnie przyspieszony====
 <source lang = python>
 import pylab as p